Demi

Adoptie – van formulier naar kind

Het woord adoptie is iedereen wel mee bekend, het kan zijn dat het in je eigen omgeving is voor gekomen of dat je het hebt gelezen/gezien in de krant of in je serie. Maar wat veel mensen niet weten is dat een adoptie procedure wel iets meer is dan een formuliertje invullen en vervolgens een kind adopteren. Bij een adoptie procedure komt veel bij kijken, zoals een beginseltoestemming, verplichte bijeenkomsten en een gezinsonderzoek. En dit alles bij elkaar kan wel 2 tot 6 jaar duren…

De verschillende stappen van de adoptieprocedure;

Stap 1: afvragen van een beginseltoestemming

Je vraagt een beginseltoestemming aan door een aanvraagformulier op te sturen naar adoptievoorzieningen. Het formulier moet ondertekend worden door beide aanvragers als het gaat om een gezamenlijke adoptie, maar ook als een van de partners binnen een relatie de aanvraag indient. Als u zich aangemeld heeft, krijgt u een BKA-nummer (= Buitenlands kind ter adoptie) Dit nummer bepaalt de volgorde van behandeling van de aanvraag tijdens de verschillende stappen in de procedure. Als je een tweede of volgend kind wilt adopteren, dien je opnieuw een beginseltoestemming aan te vragen.

Stap 2: Toetsing van de aanvraag

Na dat het beginseltoestemmingsformulier is opgestuurd toetst adoptievoorzieningen of voldaan wordt aan de voorwaarden. Die voorwaarden betreffen met name het soort aanvraag en leeftijd van de aanvragers. Eerst wordt er gecontroleerd of het hele formulier is ingevuld, vervolgens wordt getoetst of je aanvraag voldoet aan de toelatingsvoorwaarden. Bij twijfel wordt het formulier opgestuurd naar ministerie van Justitie en veiligheid.

In de Nederlandse wet zijn voorwaarden vastgelegd waaraan adoptieouders moeten voldoen om toegelaten te worden tot de adoptieprocedure. Hierbij een aantal voorbeelden:

  • Het leeftijdsverschil tussen de oudste adoptieouder en kind mag niet groter zijn dan 40 jaar.
  • Voor aanvragers tot 42 gelden geen aanvullende voorwaarden, bij aanvragers tussen de 42 en 46 jaar maakt het IBO een onderzoek. Bij hoge uitzondering kan je boven de 46 jaar ook nog een kind adopteren.
  • Je moet een medisch onderzoek ondergaan. Uw gezondheidstoestand mag geen bezwaar opleveren.
  • Je moet in Nederland wonen

Stap 3: Voorlichtingsbijeenkomsten

De volgende stap in de procedure is het volgen van de verplichte voorlichtingsbijeenkomsten. Wanneer je een gezamenlijke aanvraag indient, ben je verplicht alle bijeenkomsten samen bij te wonen. Voor alleenstaande aanvragers is het mogelijk om samen met iemand naar de bijeenkomsten te gaan die ook betrokken wordt bij de opvoeding.

De verplichte voorlichtingsbijeenkomsten zijn opgesplitst in twee delen. In de eerste bijeenkomst krijg je informatie over de adoptieprocedure en de huidige adoptiepraktijk. Tijdens de volgende 5 bijeenkomsten komen de volgende onderwerpen aan bod; de geboorteouders, de voorgeschiedenis van het kind, hechting, verlies en rouw, identiteit en loyaliteit, de wensen en mogelijkheden van adoptieouders. De bijeenkomsten worden gegeven op een werkdag en duren elk 3 uur. Bij elkaar kunnen deze 3 voorgaande stappen 2 jaar duren.

Stap 4: Het gezinsonderzoek

Na de voorlichtingsbijeenkomsten volgt een gezinsonderzoek, uitgevoerd door de raad van kinderbescherming. Nadat het onderzoek is afgerond, maakt de raad een rapport en stelt zij een advies op. De raad adviseert de minister van justitie en veiligheid over het verlenen van de beginseltoestemming. Het gezinsrapport wordt in het buitenland gebruikt om te bepalen welk gezin het meest geschikt is om een te adopteren kind te plaatsen.

Het gezinsonderzoek bestaat uit meerdere gesprekken met een raadsmedewerker. Deze vinden zowel bij je thuis plaats als bij een vestiging van de Raad. Onderwerpen van het gesprek zijn uw gezins- en leefsituatie en uw wensen en beweegredenen om een kind te willen adopteren. Ook uw ideeën en mogelijkheden worden besproken, bijvoorbeeld of u een of meer kinderen wilt adopteren, van welke leeftijd het kind mag zijn en of u open staat voor een kind met een medische aandoening. Het streven is om het gezinsonderzoek binnen drie a vier maanden af te ronden.

Stap 5: Beginseltoestemming

Het ministerie van justitie en veiligheid besluit op basis van het gezinsrapport tot het verlenen van een beginseltoestemming. Als je een beginseltoestemming krijgt, heb je toestemming om een kind uit het buitenland te adopteren. De beginseltoestemming is 4 jaar geldig maar het beginseltoestemming geeft geen recht op bemiddeling en adoptie. Als de minister je aanvraag afwijst, kun je binnen 6 weken bezwaar maken.

Stap 6: Bemiddeling

In deze fase wordt gezocht naar de meest geschikte ouders voor een kind. De bemiddeling kan gebeuren door de vergunningshouders in Nederland. Je hebt in sommige gevallen ook de mogelijkheid om via een eigen contact in het buitenland de basis voor een adoptie te krijgen. Het matchen van kind en ouders is geen eenvoudige zaak. Het kind is het uitgangspunt en meestal gebeurt de matching in het buitenland op basis van de beschikbare gegevens van een kind en die van de adoptieouders.

Je kunt kiezen tussen volledige bemiddeling, dus dan wordt alles geregeld door een vergunninghouder of voor deelbemiddeling, dit via een eigen contact. Bij een volledige bemiddeling begeleidt de vergunninghouder je tijdens de procedure, bij de aankomst van een kind en in het eerste jaar na adoptie. De vergunninghouder stuurt je dossier naar de Centrale Autoriteit en dan wordt in de landen van herkomst een rapport opgesteld voor de kinderen die voor adoptie ter beschikking zijn gesteld. Als de matching heeft plaatsgevonden, worden alle stukken met een plaatsing voorstel teruggestuurd naar de vergunninghouder.

Stap 7: Voorstel adoptiekind

Als de vergunninghouder en instanties in het land van herkomst van het kind tot de conclusie komen dat er sprake is van een goede match, dan krijgt u officieel een kind voorgesteld. Je kunt je kind dus niet ‘uitkiezen’. Je krijgt informatie over de leeftijd en het geslacht van het kind en eventueel bijzonderheden. Wel is er tijd om na te denken over het kind dat wordt voorgesteld. Als je het voorstel accepteert, krijg je meer informatie over de achtergrond. Meestal wordt er ook een foto bijgevoegd.

Wanneer het land van herkomst is aangesloten bij het Haags Adoptieverdrag moet de matching de instemming hebben van de minister van justitie en veiligheid en het land waar het kind vandaan komt. De instemming van de minister is niet nodig als het gaat om een adoptie uit een niet-verdragsland.

Stap 8: Aankomst kind in het gezin

Slechts vanuit enkele landen komt het kind onder begeleiding naar Nederland. Meestal halen de adoptieouders het kind op. Veel landen stellen het ook verplicht dat ouders naar het land van herkomst reizen. In veel gevallen moeten zij namelijk voor de rechtbank verschijnen als de adoptie wordt uitgesproken. Afhankelijk van het land van herkomst kan het verblijf variëren van zeven dagen tot zelfs acht maanden.

Als het kind in Nederland aankomt, wordt gecontroleerd of aan alle voorwaarden is voldaan en of alle documenten in orde zijn. Als dat het geval is, wordt het kind toegelaten in Nederland. Bij adoptie uit landen die zijn aangesloten bij het Haags Adoptieverdrag krijgen de ouders meteen het gezag en het kind de Nederlandse nationaliteit. Bij adopties uit niet-verdragslanden is dit niet het geval. Deze kinderen moeten eerst een visum hebben om Nederland binnen te reizen en beschikken over een machtiging tot voorlopig verblijf.

Stap 9: Aanmelden kind bij officiële instanties

Op het moment dat een adoptiekind in Nederland aankomt, moeten de nodige formaliteiten geregeld worden. Wat er geregeld moet worden, hangt af van het land van herkomst. Sowieso moet het kind binnen drie dagen aangemeld worden bij de gemeente waarin je woont. In een aantal gevallen zal echter na verloop van tijd de adoptie nog officieel bekrachtigd moeten worden door de Nederlandse rechtbank.

Kim van Schie heeft samen met haar man Menno dochter Pauline geadopteerd uit Nigeria. Beluister hier Kims persoonlijke verhaal over de adoptie;